صدراعظم سابق آنگلا مرکل نشان لیاقت اروپا را دریافت می‌کند: تجلیل در مواجهه با انتقادات تند از حکومتداری او

اروپا - خبرگزاری اخباری

صدراعظم سابق آنگلا مرکل نشان لیاقت اروپا را دریافت می‌کند: تجلیل در مواجهه با انتقادات تند از حکومتداری او

آنگلا مرکل، صدراعظم سابق آلمان و یکی از تعیین‌کننده‌ترین چهره‌های سیاسی اروپا در دهه‌های اخیر، برای اولین بار نشان لیاقت اروپا را به پاس تعهد گسترده و خدماتش به اتحادیه اروپا دریافت کرده است. این افتخار بزرگ، نقش او در شکل‌دهی سیاست اروپا، توانایی‌هایش در مدیریت بحران، و فداکاری خستگی‌ناپذیرش برای یکپارچگی اروپا در طول 16 سال تصدی‌اش را به رسمیت می‌شناسد. با این حال، این تقدیر بدون نکات انتقادی نیست و بحثی دوباره را درباره سبک حکومتداری او، به ویژه در پرتو مداخلات سیاسی بحث‌برانگیز، برمی‌انگیزد.

دوره صدراعظمی مرکل با چالش‌های بی‌شماری، از بحران مالی جهانی و بحران یورو گرفته تا بحران پناهندگان، همراه بود که در آن‌ها او اغلب نقش محوری در تدوین پاسخ‌های اروپایی ایفا کرد. توانایی او در ایجاد اجماع و حفظ وحدت اتحادیه اروپا حتی در زمان‌های دشوار، احترام جهانی را برایش به ارمغان آورد. نشان لیاقت اروپا تأییدی بر این دستاوردهاست و هدف آن برجسته کردن تأثیر ماندگار او بر پروژه اروپایی است. این نشان، نمادی از قدردانی از یک دولتمرد است که اغلب در دوران پرآشوب به عنوان لنگر ثبات شناخته می‌شد.

با این حال، در حالی که نهادهای رسمی از شایستگی‌های او ستایش می‌کنند، روزنامه‌نگاری انتقادی نیز صدای خود را بلند می‌کند. یکی از برجسته‌ترین منتقدان، هنریک ام. برودر، ستون‌نویس WELT است که به خاطر نظرات تند و اغلب تحریک‌آمیزش شناخته می‌شود. برودر رویکردی غیرمعمول را برای تعریف «بزرگترین دستاورد» مرکل انتخاب می‌کند. او می‌گوید: «بزرگترین دستاورد او این بود که چگونه با یک تماس تلفنی از آفریقای جنوبی، انتخابات در تورینگن را باطل اعلام کرد.» این گفته فراتر از یک بیان صرف از عقیده است؛ این یک انتقاد تند و نیش‌دار است که به یکی از بحث‌برانگیزترین لحظات دوره تصدی مرکل اشاره دارد و بحث درباره اعمال قدرت و اصول دموکراتیک را دوباره شعله‌ور می‌سازد.

حوادث در تورینگن که برودر به آن‌ها اشاره می‌کند، در فوریه 2020 رخ داد و یک بحران سیاسی سراسری را در پی داشت. در آن زمان، توماس کِمریش، سیاستمدار حزب FDP، با آرای حزب راست افراطی AfD و CDU به عنوان نخست‌وزیر انتخاب شد. این یک نوآوری و نقض تابو در تاریخ آلمان پس از جنگ بود، زیرا همکاری با AfD پوپولیست راست‌گرا توسط احزاب مستقر به شدت رد می‌شود. این انتخابات طوفانی از خشم را برانگیخت، و آنگلا مرکل، که در آن زمان در سفر دولتی در آفریقای جنوبی بود، با بیانیه‌ای روشن و بی‌ابهام واکنش نشان داد. او این انتخابات را «نابخشودنی» توصیف کرد و خواستار لغو آن شد. درخواست تلفنی او پیامدهای گسترده‌ای داشت: کِمریش کمی پس از آن استعفا داد و انتخابات باطل شد و راه را برای انتخابات جدید هموار کرد.

اظهارنظر برودر به اقتدار فوق‌العاده‌ای اشاره دارد که مرکل در آن لحظه از راه دور اعمال کرد. او تلویحاً می‌گوید که اقتدار اخلاقی و سیاسی او برای باطل کردن عملاً یک فرآیند انتخاباتی که به صورت دموکراتیک، هرچند بحث‌برانگیز، به دست آمده بود، کافی بود. برای حامیان او، این یک اقدام ضروری و قاطع برای دفاع از ارزش‌های دموکراتیک و سد دفاعی در برابر پوپولیسم راست‌گرا بود. اما برای منتقدان مانند برودر، این می‌تواند به عنوان سوءاستفاده از اختیارات صدراعظم یا دخالت در استقلال فدرال یک ایالت تفسیر شود که محدودیت‌های قدرت اجرایی را نشان داد.

بحث پیرامون نقش مرکل در ماجرای تورینگن نمونه‌ای از ارزیابی‌های پیچیده دوران سیاسی اوست. از یک سو، او به عنوان ناجی دموکراسی مورد ستایش قرار گرفت که سیگنالی روشن علیه عادی‌سازی گرایش‌های راست افراطی فرستاد. از سوی دیگر، این سوال مطرح شد که صدراعظم تا چه حد حق دارد از راه دور در انتخاب یک پارلمان ایالتی دخالت کند و چه سوابقی را این امر ایجاد می‌کند. برودر با مهارت از اهدای نشان لیاقت برای روشن کردن این جنبه از «حکومتداری» مرکل استفاده می‌کند، که اغلب به عنوان عمل‌گرایانه و آرام توصیف می‌شد – به عنوان شکلی از اعمال قدرت که می‌توانست واقعاً قطبی‌کننده باشد.

بنابراین، اهدای نشان لیاقت اروپا به آنگلا مرکل تنها ادای احترام به گذشته او نیست، بلکه فرصتی برای تأمل در ماهیت چندوجهی میراث سیاسی اوست. 16 سال او در رأس آلمان و اروپا، دوران ثبات و مدیریت بحران بود، اما همچنین زمانی که تصمیمات او، مانند آنچه در تورینگن رخ داد، بارها و بارها مرزهای کنش سیاسی و هنجارهای دموکراتیک را به چالش کشید. اظهارنظر تند برودر یادآور می‌شود که حتی پس از پایان یک دوره صدراعظمی، ارزیابی حکومتداری «کم و بیش خوشحال‌کننده» یک وظیفه مستمر و اغلب بحث‌برانگیز باقی می‌ماند.

خبرگزاری اخباری