Ekhbary Haber Ajansı - NASA'nın SLS Roketi 'Güven Testi'nde Karışık Sonuçlar Alındı

ABD - Ekhbary Haber Ajansı

NASA'nın SLS Roketi 'Güven Testi'nde Karışık Sonuçlar Alındı

NASA mühendisleri, hafta sonunu, ajansın devasa Uzay Fırlatma Sistemi (SLS) roketinin ana aşamasına yakıt doldurma girişiminden elde edilen verileri titizlikle analiz ederek geçirdi. Yeni değiştirilen contaların bütünlüğünü doğrulamayı ve sistem performansını değerlendirmeyi amaçlayan bu "güven testi", tam bir başarı veya tam bir başarısızlık olmaktan uzak, daha fazla inceleme ve ayarlama gerektiren bir dizi sonuç verdi.

Artemis programı kapsamında astronotları Ay'a geri göndermek üzere tasarlanan süper ağır yük fırlatma aracı SLS'nin ana aşaması, bu deneme kapsamında kısmen sıvı oksijenle dolduruldu. Temel amaç, önceki bir Islak Elbise Provası (Wet Dress Rehearsal - WDR) sırasında tespit edilen bir yakıt sızıntısının ardından değiştirilen yeni contaların sızdırmazlığını kontrol etmekti. NASA'nın resmi açıklamalarına göre, "Ekipler, testin birkaç kilit hedefi konusunda güven kazanabildi", bu da belirli endişe verici alanlarda ilerleme kaydedildiğini gösteriyor.

Ancak test, sorunsuz ilerlemedi. Tespit edilen önemli bir sorun, rokete giden sıvı hidrojen akış hızının azalmasıydı. Mühendisler, bu yavaşlamanın yer destek ekipmanındaki bir filtreden kaynaklandığını sanıyorlar. Bu özel bileşen o zamandan beri değiştirilmiş olsa da, NASA henüz Şubat ayı için planlanan bir sonraki tam WDR'den önce ek bir "güven testi" yapılıp yapılmayacağını doğrulamadı. Bu potansiyel aksama, Mart ayının en erken olarak planlanan Artemis II görevinin zaten iddialı takvimi üzerinde bir belirsizlik katmanı ekliyor; Nisan ayında da ek fırlatma pencereleri bulunuyor.

Ajans, "önceki ıslak elbise provası sırasında bir sızıntı ile karşılaştıkları testin aynı zamanında alınan çekirdek aşama arayüzlerinde" kritik veriler topladığını doğruladı. Bu veriler, operasyonel koşullar altında contaların performansını anlamak ve önceki anormalliklerin kesin nedenlerini belirlemek için hayati önem taşıyor. NASA, sonraki adımları şu şekilde detaylandırdı: "Mühendisler, uygun çevresel koşulları sağlamak için hafta sonu boyunca hattı temizleyecek ve akışın azalmasına neden olduğu düşünülen bir filtreyi değiştirmeden önce yer destek ekipmanını inceleyecekler." Bu metodik yaklaşım, kriyojenik yakıtların işlenmesinin karmaşıklığını ve SLS sisteminin güvenilirliğini sağlama zorunluluğunu vurguluyor.

NASA Yöneticisi Bill Nelson, bu özel testle ilgili ilk raporlarda doğrudan alıntı yapılmasa da, ajansın güvenliğe ve görev başarısına olan bağlılığını sürekli olarak vurgulamıştır. SLS programının ölçeği ve yeniliği göz önüne alındığında, karşılaşılan zorluklar tamamen beklenmedik değildir. Yöneticisi daha önce, uzay keşfinin sınırlarını zorlamanın doğası gereği beklenmedik engellerle karşılaşmayı ve bunları aşmayı içerdiğini kabul etmişti.

Daha geniş bağlamı yansıtan, tarihi Polaris Dawn görevine komuta edecek ve gelecekteki Ay görevleriyle ilgili tartışmalara katılan eski NASA astronotu Jared Isaacman, X (eski adıyla Twitter) aracılığıyla yorum yaptı. Şöyle belirtti: "Artemis I'in hazırlık süreci sırasında gözlemlenen sorunları ve görevler arasındaki uzun süreyi göz önünde bulundurursak, Artemis II kampanyasına girerken zorluklarla karşılaşacağımızı varsaymamalıyız." Onun bakış açısı, karmaşık uzay programlarının geliştirme sürecinde zorluklarla karşılaşmasının tarihsel bir örneği olduğunu vurguluyor.

Isaacman ayrıca, astronotları Ay'ın güney kutbuna indirmeyi amaçlayan Artemis III göreviyle ilgili ileriye dönük bir açıklama yaptı: "Neredeyse kesin olarak şunu söyleyebilirim ki, Artemis III için, aracı fırlatma rampasına getirmeden önce kriyo-yalıtımlı hale getireceğiz ve üzerinde çalıştığımız yakıt yükleme arayüzleri yeniden tasarlanacaktır." Bu, daha kritik görevlerde sistemik sorunların tekrarlanmasını önlemek için proaktif bir yaklaşım olduğunu, ancak bunun ek takvim ayarlamaları anlamına gelebileceğini gösteriyor.

SLS ana aşama motorları, otuz yıl boyunca hizmet veren Uzay Mekiği programından yeniden görevlendirilen birimlerdir. Bu miras, sıvı oksijen ve hidrojenle ilgili zengin bir operasyonel deneyim sağlasa da, son Uzay Mekiği fırlatılışından bu yana geçen önemli süre, bu teknolojinin yeni SLS mimarisine uyarlanmasının ve Artemis programı için uzun vadeli güvenilirliğini sağlamanın titiz test ve doğrulama gerektirdiği anlamına geliyor. Görevler arasındaki uzun süre, yaşlanan donanımın dikkatli yönetimini ve yeni sistemlerin entegrasyonunu gerektirir.

Artemis III'e daha ileriye bakıldığında, görevin zaman çizelgesi önemli ölçüde belirsizliğe tabidir. Önümüzdeki birkaç yıl içinde fırlatılacağına dair hiçbir garanti yok; kolayca 2030'lara kayabilir. Bu, büyük ölçüde Ay yüzeyindeki operasyonlar için kritik bir bileşen olan İnsanlı İniş Sistemi'nin (Human Landing System - HLS) geliştirilmesine ve hazır olmasına bağlı olacaktır. NASA'nın Havacılık Güvenliği Danışma Paneli (Aerospace Safety Advisory Panel), HLS'nin zamanında hazır olmayabileceğine dair endişelerini dile getirmiş, bu da programın uzun vadeli planlamasına başka bir karmaşıklık katmanı eklemiştir. Artemis II ve sonraki görevlerin başarılı bir şekilde yürütülmesi, NASA'nın bu teknik ve programatik zorlukların üstesinden etkili bir şekilde gelme yeteneğine bağlı olacaktır.

Yakın zamandaki "güven testi", SLS'nin devam eden geliştirme sürecinde kritik bir veri noktası olarak hizmet ediyor. Karışık sonuçlar zorluklar sunsa da, aynı zamanda gelecekteki operasyonları ve tasarım değişikliklerini aydınlatacak paha biçilmez bilgiler sağlıyor. Ajansın veri analizi ve problem çözme konusundaki metodik yaklaşımı, Ay'a insanları geri döndürme ve orada sürdürülebilir bir varlık oluşturma konusundaki iddialı hedeflerine ulaşmaya çalışırken hayati önem taşımaktadır.

Ekhbary Haber Ajansı