هەڵوەشاندنەوەی پێشبڕکێی خلیسکێنەی کرانس-مۆنتانا دوای ڕووداوی لەیزند ڤۆن، ئەفسانەی ئەمریکی

سویسرا - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

هەڵوەشاندنەوەی پێشبڕکێی خلیسکێنەی کرانس-مۆنتانا دوای ڕووداوی لەیزند ڤۆن، ئەفسانەی ئەمریکی

لە گۆڕەپانی وەرزشی خلیسکێنەی سەر بەفر، کە بە سروشتی خۆی پڕە لە وروژاندن و مەترسی، هەندێک ڕووداو هێندە کاریگەرن کە دەتوانن کاریگەرییەکی درێژخایەن لەسەر وەرزشکاران و خودی وەرزشەکە بەجێبهێڵن. یەکێک لەم ڕووداوانە ئەمڕۆ لە کرانس-مۆنتانای سویسرا ڕوویدا، کاتێک پێشبڕکێی خلیسکێنەی خوارەوە (Downhill) هەڵوەشایەوە دوای ڕووداوێکی ترسناک بۆ لەیزند ڤۆن، یەکێک لە گەورەترین ئەفسانەکانی مێژووی خلیسکێنەی سەر بەفر. ڤۆن، کە تەمەنی 41 ساڵە و لە ئاستێکی بەرزدا ئامادەکاری دەکرد بۆ گەڕانەوەیەکی مێژوویی بۆ یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد، لە کاتی ڕاهێناندا هاوسەنگی لەدەستدا و خۆی کێشا بە تۆڕەکانی سەلامەتی لای ڕێڕەوەکەدا، کە بووە هۆی کاراکردنی سیستەمی باڵۆنی سەلامەتییەکەی. ئەم ڕووداوە نەک تەنها وایکرد پێشبڕکێکە هەڵبوەشێنرێتەوە، بەڵکو پرسیاری گەورەی لەسەر داهاتووی ژیانی وەرزشی ئەم پاڵەوانە دروست کردووە، بەتایبەتی کە لە قۆناغێکی هەستیاردا بوو بۆ سەلماندنەوەی تواناکانی دوای خانەنشینی.

وردەکارییەکانی ڕووداوەکە و کاریگەرییەکانی

ڕووداوەکە لە بەشی سەرەوەی ڕێڕەوی خلیسکێنەی کرانس-مۆنتانا ڕوویدا، کە بە یەکێک لە ڕێڕەوە سەخت و تەحەدداکانی خلیسکێنەی سەر بەفر لە جیهاندا دادەنرێت. ڤۆن، کە بە ئازایەتی و خێراییە بێوێنەکەی ناسراوە، لە خاڵێکی دیاریکراودا کە پێویستی بە وردبینی و کۆنترۆڵی زۆر هەبوو، هاوسەنگی لەدەستدا. دیمەنەکە ترسناک بوو؛ خلیسکێنەرەکە بە خێراییەکی زۆرەوە بەرەو تۆڕەکانی سەلامەتی ڕۆیشت و بەهۆی لێدانەکەشەوە سیستەمی باڵۆنی سەلامەتی (airbag) کارا بوو، کە نیشانەی ڕووداوێکی بەهێزە. دەستبەجێ تیمەکانی فریاگوزاری گەیشتنە شوێنی ڕووداوەکە و یارمەتییان پێشکەش کرد. هەرچەندە زانیاری ورد لەسەر دۆخی تەندروستی ڤۆن بە خێرایی بڵاو نەکرایەوە، بەڵام کاراکردنی سیستەمی باڵۆنی سەلامەتی ئاماژەیەکی ڕوونە بۆ ئەوەی ڕووداوەکە زۆر بەهێز بووە و ئەگەری برینداربوونی هەیە. بڕیاری هەڵوەشاندنەوەی پێشبڕکێکە نیشانەی جدییەتی دۆخەکەیە و ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە سەلامەتی وەرزشکاران لە سەرووی هەموو شتێکەوەیە.

گەڕانەوەیەکی چاوەڕوانکراو و تەحەدداکانی تەمەن

لەیزند ڤۆن یەکێکە لەو ناوانەی کە بە زێڕ لە مێژووی خلیسکێنەی سەر بەفردا نووسراوەتەوە. خاوەنی ژمارەیەکی پێوانەیی لە نازناوەکانی جامی جیهان و مەدالیای ئۆڵۆمپیادە، کە وایکردووە ببێتە یەکێک لە گەورەترین وەرزشکارانی هەموو کات لەم بوارەدا. دوای خانەنشینبوونی لە ساڵی 2019 بەهۆی چەندین پێکانەوە، بڕیاری گەڕانەوەی بۆ پێشبڕکێکان، بەتایبەتی بۆ یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد لە تەمەنی 41 ساڵیدا، جێگەی سەرسوڕمان و پەرۆشییەکی زۆر بوو. ئەم گەڕانەوەیە نەک تەنها تەحەدایەکی گەورە بوو بۆ خودی ڤۆن، بەڵکو هیوایەکی زۆری بە هەوادارانی بەخشیبوو کە جارێکی تر ئەفسانەکەیان لە لووتکەی ئاستیدا ببیننەوە. تەمەنی 41 ساڵی بۆ وەرزشکارێکی خلیسکێنەی سەر بەفر، بەتایبەتی لە پێشبڕکێی خوارەوەدا کە پێویستی بە هێز و وریايی و خێراییەکی زۆر هەیە، بە تەمەنێکی پێشکەوتوو دادەنرێت. زۆرێک لە چاودێران ئەم هەوڵەیان بە 'تەحەدای تەمەن' ناو دەبرد، چونکە بە دەگمەن وەرزشکاران لەم تەمەنەدا دەتوانن لە ئاستی باڵادا ڕکابەری بکەن.

کاریگەرییەکانی لەسەر وەرزی خلیسکێنەی سەر بەفر

هەڵوەشاندنەوەی پێشبڕکێی کرانس-مۆنتانا نەک تەنها کاریگەری لەسەر لەیزند ڤۆن دەبێت، بەڵکو کاریگەری لەسەر وەرزی خلیسکێنەی سەر بەفر بە گشتی دەبێت. کرانس-مۆنتانا یەکێکە لە وێستگە گرنگەکانی جامی جیهانی خلیسکێنەی سەر بەفر و هەڵوەشاندنەوەی پێشبڕکێکە دەتوانێت کاریگەری لەسەر ڕیزبەندی گشتی خلیسکێنەران و خاڵەکانیان هەبێت. هاوکات، ئەم ڕووداوە جارێکی تر پرسی سەلامەتی لە وەرزشی خلیسکێنەی سەر بەفردا دەخاتەوە بەر باس. هەرچەندە تەکنەلۆژیای سەلامەتی، وەک سیستەمی باڵۆنی سەلامەتی، پێشکەوتنی زۆری بەخۆیەوە بینیوە، بەڵام سروشتی مەترسیداری وەرزشەکە وادەکات ڕووداوەکان هەمیشە ئەگەرێکی بەهێز بن. یەکێتی نێودەوڵەتی خلیسکێنەی سەر بەفر (FIS) بەردەوام لە هەوڵدایە بۆ باشترکردنی ڕێوشوێنەکانی سەلامەتی، بەڵام سنوورێک هەیە بۆ ئەوەی چەندە دەتوانرێت مەترسییەکان کەم بکرێنەوە بەبێ ئەوەی سروشتی وروژێنەری وەرزشەکە لەدەست بدات.

میراتی لەیزند ڤۆن و داهاتووی وەرزشەکە

سەرەڕای ئەم ڕووداوە، میراتی لەیزند ڤۆن وەک یەکێک لە گەورەترین وەرزشکارانی خلیسکێنەی سەر بەفر بێگومان دەمێنێتەوە. ئەو نەک تەنها بە ژمارە پێوانەییەکانی، بەڵکو بە ڕۆحی نەبەز و ئازایەتی و توانای گەڕانەوەی دوای پێکانەکان ناسراوە. ئەگەر ئەم ڕووداوە ببێتە کۆتایی بە هەوڵی گەڕانەوەی بۆ ئۆڵۆمپیاد، ئەوا هەرگیز لە بەهای کارەکانی کەم ناکاتەوە. ڤۆن وەک نموونەیەک بۆ نەوەکانی داهاتوو دەمێنێتەوە، کە چۆن بە خۆڕاگری و بەردەوامیدان دەتوانرێت بگەی بە لووتکە. داهاتووی وەرزشی خلیسکێنەی سەر بەفر بەردەوام دەبێت لە پەرەسەندن، بەڵام ڕووداوەکانی وەک ئەوەی ئەمڕۆ ڕوویدا، هەمیشە وەک یادخستنەوەیەک دەمێننەوە کە چەندە ئەم وەرزشە مەترسیدار و لە هەمان کاتدا سەرنجڕاکێشە. پرسیارە گەورەکە ئێستا ئەوەیە کە ئایا لەیزند ڤۆن دەتوانێت دوای ئەم ڕووداوە جارێکی تر بگەڕێتەوە سەر ڕێڕەوی پێشبڕکێکان، یان ئەمە دەبێتە کۆتایی بە هەوڵی گەڕانەوەی بۆ یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد و بەشێک لە مێژووی پڕ لە سەرکەوتن و تەحەدداکانی؟ چاوەڕوانی و نیگەرانییەکان لەسەر دۆخی تەندروستی ڤۆن بەردەوامن و جیهانی وەرزش چاوەڕوانی هەواڵی نوێ دەکات.

کاریگەری دەروونی لەسەر وەرزشکاران

جگە لە کاریگەرییە جەستەییەکان، ڕووداوەکانی وەک ئەمەی لەیزند ڤۆن کاریگەرییەکی دەروونی قووڵیشیان لەسەر وەرزشکاران دەبێت. ترس لە پێکان یان دووبارەبوونەوەی پێکانێکی پێشوو دەتوانێت کاریگەری نەرێنی لەسەر ئاستی وەرزشکار دابنێت. بۆ کەسێک وەک ڤۆن، کە لە تەمەنێکی پێشکەوتوودا هەوڵی گەڕانەوە دەدات و مێژوویەکی دوورودرێژی لە پێکانەکانی هەیە، ئەم جۆرە ڕووداوانە دەتوانن لە ڕووی دەروونییەوە زۆر قورس بن. بڕیاری بەردەوامبوون یان خانەنشینبوون، زۆرجار تەنها پەیوەندی بە توانای جەستەییەوە نییە، بەڵکو زیاتر پەیوەندی بە توانای دەروونییەوە هەیە بۆ تێپەڕاندنی ترس و دڵەڕاوکێ. ڕاهێنەران و پسپۆڕانی دەروونی وەرزشی ڕۆڵێکی گرنگ دەبینن لە یارمەتیدانی وەرزشکاران بۆ تێپەڕاندنی ئەم قۆناغە سەختانە. کۆمەڵگەی خلیسکێنەی سەر بەفر بە گشتی پشتیوانی لە ڤۆن دەکات و هیوای زوو چاکبوونەوەی بۆ دەخوازێت، بەڵام بێگومان ئەم ڕووداوە وایکردووە کە پرسیار لەسەر سنوورەکانی توانای مرۆڤ و ئەو قوربانییانەی کە بۆ وەرزشی لووتکە دەدرێن، دروست بێت.

تەکنەلۆژیای سەلامەتی و ڕۆڵی لە کەمکردنەوەی مەترسییەکان

ڕووداوەکەی ڤۆن، هەرچەندە جێگەی نیگەرانییە، بەڵام لە هەمان کاتدا دەرفەتێکە بۆ باسکردن لە پێشکەوتنەکانی تەکنەلۆژیای سەلامەتی لە وەرزشی خلیسکێنەی سەر بەفردا. سیستەمی باڵۆنی سەلامەتی (airbag system) کە لە کاتی ڕووداوەکەدا کارا بوو، نموونەیەکی بەرچاوە لەم پێشکەوتنانە. ئەم سیستەمە، کە وەک باڵۆنی سەلامەتی ئۆتۆمبێل کار دەکات، بە خێرایی لە چەند میلی چرکەیەکدا دەکرێتەوە و بەشە هەستیارەکانی جەستەی وەرزشکار، وەک پشت و مل و سنگ، دەپارێزێت. بەبێ ئەم تەکنەلۆژیایە، ئەگەری برینداربوونی ڤۆن زۆر زیاتر دەبوو. ئەمە نیشانەی ئەوەیە کە هەرچەندە وەرزشی خلیسکێنەی سەر بەفر بە سروشتی خۆی مەترسیدارە، بەڵام بەردەوام هەوڵ دەدرێت بۆ دۆزینەوەی ڕێگا نوێیەکان بۆ کەمکردنەوەی مەترسییەکان و پاراستنی ژیانی وەرزشکاران. ڕێڕەوەکانی پێشبڕکێش بە تۆڕی سەلامەتی و دیزاینی گونجاو پارێزراون، بەڵام خێرایی زۆر و سروشتی پێشبڕکێکە هەمیشە ئەگەری ڕووداوە چاوەڕواننەکراوەکان دەهێڵێتەوە. ئەم ڕووداوە جارێکی تر گرنگیی تاقیکردنەوەی بەردەوام و نوێکردنەوەی سیستەمەکانی سەلامەتی دەخاتە ڕوو، بۆ ئەوەی داهاتووی وەرزشەکە بە شێوەیەکی پارێزراوتر بەردەوام بێت.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری