Barack Obama: "شۆوی گاڵتەجاڕی" دوای ڤیدیۆی ڕەگەزپەرەستی ترامپ بە "مەیموون"

ئەمریکا - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

ئۆباما دوای بڵاوبوونەوەی ڤیدیۆی ڕەگەزپەرەستی ترامپ بە "شۆوی گاڵتەجاڕی" ناوی وتوێژی سیاسی هێنا

باراک ئۆباما، سەرۆکی پێشووی ئەمریکا، بە توندی ڕەخنەی لە دۆخی ئێستای وتوێژی سیاسی ئەمریکا گرتووە و بە "شۆوی گاڵتەجاڕی" وەسفی کردووە کە بێ شەرم و ڕێزە. ئەم لێدوانانەی، کە لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ بڕایان تاڵەر کۆهێن، پۆدکاستەری سیاسی چەپ، کە ڕۆژی شەممە بڵاوکرایەوە، وەڵامێکە بۆ پۆستێک لەسەر هەژماری "تروث سوشڵ"ی دۆناڵد ترامپ، کە ڤیدیۆیەک لەخۆدەگرێت و وێنەی ئۆباما و هاوسەرەکەی، میشێل، لەسەر جەستەی مەیموون دانراوە. سەرۆکی پێشوو ئەم جۆرە ڕەفتارانەی بە "داکشانێکی دڵتەنگکەر" لە گفتوگۆی گشتیدا وەسف کرد.

ڤیدیۆکە، کە لە ٥ی شوبات بڵاوکرایەوە، لە کۆتاییەکەیدا کورتە کلیپێکی نزیکەی یەک چرکەیی تێدابوو کە وێنەی ڕووبەری باراک و میشێل ئۆباما، یەکەم سەرۆک و یەکەم خاتوونی ئەمریکیی ئەسڵ، بە ڕووی مەیموون گۆڕدرابوو. ئەم بەشە لەناو ڤیدیۆیەکى درێژتردا بوو کە تیۆرییەکانی پیلانگێڕی سەبارەت بە دۆڕانی ترامپ لە هەڵبژاردنی ساڵی ٢٠٢٠دا بەرامبەر جۆو بایدن بڵاودەکردەوە. ئەم پۆستە بەخێرایی بووە هۆی ئیدانەیەکی بەرفراوان لە سەرانسەری بونیادی سیاسی ئەمریکادا. لە سەرەتادا، کۆشکی سپی هەوڵی کەمکردنەوەی ناڕەزایەتییەکەیدا، وتەبێژێک "ناڕەزایەتیی درۆیینە"ی ڕەتکردەوە، بەڵام دواتر بەرپرسیارێتیی پۆستەکەی خستە ئەستۆی هەڵەی یەکێک لە ئەندامانی צוوەکە و دواتر سڕی کردەوە. ئەم وەڵامە سەرەتاییە نائاساییەی کۆشکی سپی، هەستیارییە سیاسییەکەی ڕووداوەکەی ڕوون کردەوە.

لە چاوپێکەوتنەکەیدا، ئۆباما ڕاستەوخۆ باسی ڕووداوەکەی کرد، ووتەکانی کۆهێنی وەک "تەنها چەند ڕۆژێک لەمەوبەر، دۆناڵد ترامپ وێنەیەکی تۆ، ڕوخسارت لەسەر جەستەی مەیموونێک دانا". ئۆباما بە دڵتەنگی وەڵامی دایەوە: "وتوێژەکە گەیشتووەتە ئاستێکی خراپ کە پێشتر نەماندیوە... وە بۆیە جارێکی تر، ئێمە پاشەکشەی وتوێژەکەمان دیوە. چۆن دەتوانین بگەڕێینەوە بۆ ئەو شوێنەی کە تێیدا کەوتووین؟" ئەو زیاتر ڕوونی کردەوە کە زۆرینەی ئەمریکییەکان ئەم جۆرە ڕەفتارە بە "قوڵ دڵتەنگکەر" دەزانن. ئۆباما هەروەها پێشبینییەکی سیاسی کرد، وتی باوەڕی وایە کە ئەم جۆرە کردارانە لە کۆتاییدا زیان بە پارتی کۆماری لە هەڵبژاردنەکانی ناوەندی داهاتوودا دەگەیەنێت. ئەم بانگەشەیە ئاماژە بەوە دەکات کە ئۆباما پێی وایە بەشێکی بەرچاو لە دەنگدەران، لەوانەش ڕەنگبەرە کۆمارییە میانڕەوەکان، لەلایەن تاکتیکە سیاسییە ڕووکەشە یان پڕ لە ڕەگەزپەرەستییەوە دوور دەکەونەوە.

ئەم ڕووداوە و وەڵامەکەی ئۆباما، نمونەیەکى فراوانتر لە هێرشە زیاتر توندوتیژ و زۆرجار کەسییەکان لە ناو سیاسەتی ئەمریکادا، کە لەلایەن بازنە و خێرایی پلاتفۆڕمەکانی سۆشیال میدیاوە بەهێزتر دەکرێت، ڕوون دەکەنەوە. "تروث سوشڵ"، بە تایبەتی وەک جێگرەوەیەک بۆ پلاتفۆڕمە سەرەکییەکان دیزاین کراوە و لەلایەن لایەنگرانی ترامپەوە بەکاردەهێنرێت، بووەتە شوێنێک بۆ ناوەڕۆکێک کە زۆرجار سنوورەکانی دەربڕینی سیاسی قبوڵکراو تێدەپەڕێنێت. بەکارهێنانی وێنەی ڕەگەزپەرەستانە، تەنانەت ئەگەر کورت بێت، بە تایبەتی وروژێنەرە و پرسیاری جددی لەسەر ستانداردە ئەخلاقییەکان و حساباتە ستراتیژییەکان کە بانگەشە سیاسییەکان ڕێبەرایەتی دەکەن، دروست دەکات. ئیدانەی خێرای کەسایەتییە جیاوازە سیاسییەکان، سەرەڕای وەڵامی تێکەڵاوی سەرەتایی کۆشکی سپی، ئاماژەیە بۆ ناسینێکی بەرفراوان کە ئەم جۆرە تاکتیکانە سنوورێکی گرنگ تێدەپەڕێنن.

لێدوانەکانی ئۆباما نەک تەنها وەک ئیدانەی ڤیدیۆی دیاریکراو، بەڵکو وەک تۆمەتێکی فراوانتر دژی ژینگەیەکی سیاسی کە ئەو پێی وایە زیاتر و زیاتر ژەهراوی دەبێت، کاردەکات. وەسفکردنی دۆخەکە وەک "شۆوی گاڵتەجاڕی" و "داکشان"، نیشانەی بێهیوابوونی قوڵە لە نەبوونی گفتوگۆی جددی و ڕێزدارانە لەسەر پرسە گرنگەکان. لەگەڵ نزیکبوونەوەی هەڵبژاردنەکانی ناوەندی، کاریگەری ئەم ناوەڕۆکە جیاکەرەوە و وروژێنەرە لەسەر کۆکردنەوەی بنکەیەک بەرامبەر دوورخستنەوەی دەنگدەرێکی فراوانتر، پرسیارێکی سەرەکییە بۆ ستراتیژیستەکانی هەردوو لایەن. پێشبینییەکەی ئۆباما باوەڕێک نیشان دەدات کە گەلانی ئەمریکی، بە گشتی، ستانداردێکی بەرزتر لە ڕەفتاری سیاسی بەها دەدەن و لە کۆتاییدا ئەو حیزبانە سزا دەدەن کە وەک پشت بە تاکتیکی نزم دەبەستن.

ئەم ناکۆکییە جەخت لەسەر ئەو ئاستەنگە بەردەوامانە دەکاتەوە لە تێکەڵاوکردنی ئازادی ڕادەربڕین، بانگەشە سیاسییەکان، و ڕێگریکردن لە وتاری ڕق لە سەردەمی دیجیتاڵیدا. وەسفکردنی سەرۆکێکی پێشوو و هاوسەرەکەی، بە تایبەتی بەهۆی گرنگی مێژووییانەوە، بە بەکارهێنانی وێنەی ناشیرین، پەیوندی بە پرسە قوڵە ی ڕەگەز و شکۆمەندی لە ئەمریکا هەیە. وەڵامەکەی ئۆباما، سەرەڕای ڕەخنەگرتن، پرسیارێکی داهاتووش دەورووژێنێت سەبارەت بە ئەگەری گەڕانەوە بۆ دیالۆگێکی سیاسی بونیادنەرتر و کەمتر ژەهراوی، کە ئەم ئاستەنگە زۆر لەم ڕووداوە تاکەکەسییە تێپەڕ دەکات.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری