Vacature Amerikaanse Ambassadeur: Een 'diplomatieke belediging' voor Australië te midden van spanningen

CANBERRA - Ekhbary Nieuwsagentschap

Vacature Amerikaanse Ambassadeur: Een 'diplomatieke belediging' voor Australië te midden van spanningen

De langdurige afwezigheid van een ambassadeur van de Verenigde Staten in Australië, die nu meer dan 18 maanden duurt, heeft een diplomatieke storm ontketend. De voormalige Australische vicepremier Tim Fischer bestempelde de situatie publiekelijk als een "diplomatieke belediging". Fischer, een gerespecteerde veteraan van de Australische politiek die van 1996 tot 1999 onder de voormalige premier John Howard diende, verklaarde woensdag dat de langdurige vacature wees op een verminderde prioriteit van Australië binnen de buitenlandse beleidsagenda van de huidige Amerikaanse regering. Deze kritische beoordeling onderstreept de groeiende angsten in Canberra over de gezondheid van een van Amerika's meest duurzame bondgenootschappen.

De ambassadeurspost in Canberra is sinds september 2016 vacant, na het aftreden van John Berry, die diende tijdens de Obama-administratie. Het ontbreken van een permanente gezant gedurende zo'n lange periode is ongebruikelijk voor een belangrijke strategische partner zoals Australië, traditioneel een hoeksteen van de Amerikaanse invloed in de Indo-Pacifische regio. Fischer nam geen blad voor de mond en zei tegen Fairfax Media: "Dit grenst nu aan een diplomatieke belediging. We zijn gedegradeerd, ondanks alle mooie woorden. We zijn een lage prioriteit." Zijn opmerkingen weerspiegelen een bredere sentiment onder sommige Australische waarnemers die een afkoeling van de bilaterale betrekkingen onder het presidentschap van Trump waarnemen.

Een van de belangrijkste katalysatoren voor deze waargenomen diplomatieke afkoeling is volgens Fischer de goed gedocumenteerde onvrede van president Donald Trump over een vluchtelingenregeling. Deze overeenkomst, bemiddeld tussen zijn voorganger Barack Obama en de Australische premier Malcolm Turnbull, hield in dat de VS tot 1.250 vluchtelingen zou opnemen uit Australische offshore detentiecentra. Trump bekritiseerde de deal berucht als "dom" in een vroeg telefoongesprek met Turnbull, een gesprek dat openbaar werd en de aanvankelijke interacties tussen de twee leiders onder druk zette. Fischer suggereert dat Trumps aanhoudende wrok over deze overeenkomst een belangrijke factor is die bijdraagt aan de vertraging bij het aanstellen van een nieuwe ambassadeur, wat duidt op een punitieve benadering ten opzichte van Canberra.

De Amerikaans-Australische alliantie, gesmeed in de smeltkroes van de Tweede Wereldoorlog, is historisch gekenmerkt door een diepe strategische afstemming, gedeelde democratische waarden en robuuste defensiesamenwerking. Australië is consequent een standvastige bondgenoot geweest in diverse wereldwijde conflicten, van Vietnam tot Irak en Afghanistan. De afwezigheid van een topdiplomatieke vertegenwoordiger creëert daarom een vacuüm dat effectieve communicatie, coördinatie over kritieke regionale kwesties en het genuanceerde beheer van bilaterale betrekkingen kan belemmeren. In een tijd van toenemende geopolitieke concurrentie in de Indo-Pacifische regio, met name met de opkomst van China, is de kracht van allianties zoals die tussen Washington en Canberra van het grootste belang.

Hoewel Fischers kritiek scherp is, delen niet alle analisten zijn pessimistische kijk. Simon Jackman, hoofd van het United States Studies Centre aan de Universiteit van Sydney, biedt een alternatief perspectief. Jackman stelt dat de vertraging niet noodzakelijkerwijs moet worden geïnterpreteerd als een affront, maar eerder als een indicatie dat de Trump-administratie de benoeming "uitermate serieus neemt". Hij suggereert dat het trage tempo van benoemingen op veel Amerikaanse diplomatieke posten kenmerkend is voor de huidige regering, die prioriteit heeft gegeven aan binnenlandse kwesties en vaak worstelde met de bureaucratische processen om belangrijke posities te vullen. Dit standpunt stelt dat de regering op zoek is naar de juiste kandidaat, in plaats van Australië opzettelijk te verwaarlozen.

Inderdaad, de speculatie concentreerde zich lange tijd op admiraal Harry Harris, toenmalig hoofd van het US Pacific Command (PACOM), als de waarschijnlijke kandidaat voor de ambassadeursrol. Admiraal Harris, een zeer gerespecteerde militaire figuur met uitgebreide ervaring in de Indo-Pacifische regio, zou aanzienlijk strategisch gewicht toevoegen aan de positie. Zijn potentiële benoeming zou kunnen worden gezien als een sterk signaal van Washingtons inzet voor de regio en zijn alliantie met Australië, wat de indruk van verwaarlozing potentieel zou kunnen tegengaan. Echter, ten tijde van Fischers opmerkingen was er geen officiële bevestiging van het Witte Huis, wat de diplomatieke gemeenschap in afwachting liet.

Het debat rond de ambassadeursvacature belicht de complexiteit van moderne diplomatieke betrekkingen, met name in de context van een populistische Amerikaanse presidentschap dat soms traditionele alliantie structuren heeft uitgedaagd. Voor Australië, een natie die sterk afhankelijk is van haar alliantie met de VS voor haar veiligheidsarchitectuur en regionale invloed, worden de signalen uit Washington nauwlettend in de gaten gehouden. Of de vertraging nu een opzettelijke belediging, een bureaucratische omissie of een teken van zorgvuldige overweging is, de impact ervan op de perceptie van de VS-Australische relatie is onmiskenbaar. Canberra blijft wachten op een permanente Amerikaanse gezant, hopend op een duidelijke bevestiging van het duurzame strategische partnerschap.

Ekhbary Nieuwsagentschap