ئەمریکا ڕێگە بە هەڵبژاردەی کۆنگۆ دەدات بۆ مۆندیال سەرەڕای قەدەغەی ئیبۆلا

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری | 2026-05-12T14:30:00Z

ئەمریکا ڕێگە بە هەڵبژاردەی تۆپی پێی کۆماری دیموکراتی کۆنگۆ دەدات کە گەشت بکەن و بەشداری لە جامی جیهانیدا بکەن، بە دانانی مۆڵەتی تایبەت بە قەدەغەی هاتنەژوورەوە کە پەیوەندی بە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی ئیبۆلا هەیە، بەپێی وتەی بەرپرسێکی ئەمریکی. بەرپرسێکی باڵای وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا کە نەیویست ناوی ئاشکرا بکرێت وتی: «چاوەڕوان دەکەین هەڵبژاردەی کۆماری دیموکراتی کۆنگۆ بتوانێت بەشداری لە جامی جیهانیدا بکات». پێشتر ئەمریکا قەدەغەی هاتنەژوورەوەی بۆ نا-ئەمریکییەکان دەرکردبوو کە لە ماوەی 21 ڕۆژی ڕابردوودا لە کۆماری دیموکراتی کۆنگۆ، ئۆگەندا یان باشووری سودان بووبن، وەک هەنگاوێک بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئەو نەخۆشییە کوشندەیە. بەرپرسەکە ڕوونی کردەوە کە هەڵبژاردەی کۆنگۆ، تاکە هەڵبژاردە لەو سێ وڵاتە کە سەرکەوتووبێت بۆ گەورەترین پاڵەوانێتی تۆپی پێ، ئامادەکارییەکانی لە ئەوروپا ئەنجامداوە، کە ئەمەش ئەگەری هەیە لە بنەڕەتدا لە بازنەی قەدەغەکەوە دوور بخاتەوە. وتیشی، ئەگەر یاریزانەکان لە 21 ڕۆژی ڕابردوودا لە خاکی کۆنگۆ بووبن، ئەوا پشکنینی توندی تەندروستییان بۆ دەکرێت، لەوانەش کەرەنتینە و چاودێری تەندروستی، هاوشێوەی ئەو ڕێکارانەی بۆ هاوڵاتیانی گەڕاوەی ئەمریکی پەیڕەو دەکرێت، بەڵام ئەمە بە واتای ڕێگریکردنی تەواو نایەت. «ئێمە کار دەکەین بۆ ئەوەی ئەوان لە چوارچێوەی پڕۆتۆکۆلێکی هاوشێوەی پشکنین و کەرەنتینەی کاتی بۆ هاوڵاتیان و دانیشتوانی هەمیشەیی گەڕاوەدا جێگیر بکەین». بەرپرسەکە ئاماژەی بەوەدا کە ئەم مۆڵەتە تایبەتە ناگرێتەوە بۆ هاندەرانی وڵاتی کۆنگۆ کە سەردانی پاڵەوانێتییەکە بکەن. ناوەندەکانی کۆنترۆڵکردن و خۆپاراستن لە نەخۆشییەکانی ئەمریکا ڕایانگەیاندووە کە کەسێکی ئەمریکی لە کاتی کارکردنیدا لە کۆماری دیموکراتی کۆنگۆ، کە تێیدا جۆرێکی دەگمەنی ڤایرۆسەکە بڵاوبووەتەوە، پۆزەتیڤ بووە بۆ ئیبۆلا. لیژنەیەکی شارەزای نەتەوە یەکگرتووەکان، سبەینێ سێشەممە، کۆدەبێتەوە بۆ تاوتوێکردنی ئەگەری بەکارهێنانی ڤاکسین بۆ کۆنترۆڵکردنی بڵاوبوونەوەی ئیبۆلا لە کۆنگۆ. تیدرۆس ئەدهاانۆم گێبریسوس، بەڕێوەبەری گشتی ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی، ئەمڕۆ سێشەممە، ڕایگەیاند کە «بە توندی نیگەرانییە لە قەبارە و خێرایی» بڵاوبوونەوەی ئیبۆلا لە کۆنگۆ. شارەزایان هۆشدارییان داوە کە جیهان کەمتر توانای بەرگەگرتنی هەیە بەرامبەر بڵاوبوونەوەی نەخۆشییە گوازراوەکان، لە کاتێکدا بەرپرسانی تەندروستی لە کۆنگۆ و ئۆگەندا خەریکی کاتژمێرن بۆ کۆنترۆڵکردنی ئیبۆلا. ئەمریکا ڕۆژی دووشەممە ڕایگەیاند کە ڕێکارە تەندروستییە خۆپارێزییەکانی بۆ ڕێگریکردن لە بڵاوبوونەوەی ئیبۆلا، لەوانەش پشکنینی گەشتیارانی ناوچە زیانلێکەوتووەکان، بەهێز دەکات. ئەم بڕیارەی ئەمریکا بۆ ڕێگەدان بە هەڵبژاردەی کۆنگۆ، هەنگاوێکی گرنگە بۆ هاندانی بەشداری جیهانی لە وەرزشدا، تەنانەت لە بارودۆخی سەختدا. ئەمەش نیشانەی ئەوەیە کە هاوکاری نێودەوڵەتی و سیاسەتی هاتووچوونی گونجاو لە کاتی قەیرانیشدا ئەنجام دەدرێت. ئەمریکا نیشانی داوە کە ئامادەیە مۆڵەتی تایبەت بدات بۆ پاراستنی یەکگرتوویی و گشتگیریی ڕووداوە وەرزشییە نێودەوڵەتییەکان.