فیدە رەزامەندی لەسەر گواستنەوەی مێژوویی فیدراسیۆنی شەتڕەنجی ڕووسیا بۆ دەستەی ئاسیایی دا

جیهان - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

فیدە رەزامەندی لەسەر گواستنەوەی مێژوویی فیدراسیۆنی شەتڕەنجی ڕووسیا بۆ دەستەی ئاسیایی دا

فیدراسیۆنی نێودەوڵەتی شەتڕەنج (FIDE) ڕەزامەندییەکی کاتیی مێژوویی ڕاگەیاند، کە ڕێگە بۆ فیدراسیۆنی شەتڕەنجی ڕووسیا (CFR) خۆش دەکات بۆ کشانەوە لە یەکێتی شەتڕەنجی ئەوروپا (ECU) و داواکردنی ئەندامێتی لە فیدراسیۆنی شەتڕەنجی ئاسیا (ACF). ئەم بڕیارە مانای گۆڕانکارییەکی جیۆپۆلیتیکی قووڵە لە جیهانی شەتڕەنجدا، چونکە ڕووسیا بە شێوەیەکی چالاک هەوڵدەدات پەیوەندییە وەرزشییەکانی لە کیشوەری ئەوروپا دووربخاتەوە لە ناو گرژییە نێودەوڵەتییە بەردەوامەکان و سزاکاندا. ئەم هەنگاوە، کە بە داواکارییەکی فەرمی لە CFR دەستی پێکردووە، بەشێکی گۆڕانکارییەکی گەورە بۆ شەتڕەنجی ڕووسیا دەکاتەوە.

ئەم گەشەسەندنە بە شێوەیەکی بەرفراوان وەک بەشێک لە ستراتیژییەکی فراوانتری ڕووسیا سەیر دەکرێت بۆ دووبارە جێگیرکردنی خۆی لە گۆڕەپانی وەرزشی جیهانیدا، بەتایبەتی لە وەڵامی ئەو ڕێوشوێنە سزاییانەی کە لەلایەن چەندین دەستەی وەرزشی ئەوروپی و نێودەوڵەتییەوە دوای ململانێی ئۆکرانیا سەپێنراون. فیدراسیۆنی شەتڕەنجی ئاسیا ئێستا ئامادەیە بڕیاری کۆتایی خۆی لەسەر داواکاری ڕووسیا لە کاتی کۆبوونەوەی گشتی داهاتووی، کە بڕیارە لە 28ی شوبات لە ئەبووظەبی بەڕێوەبچێت، بدات. چاوەڕێ دەکرێت شاندێکی باڵای ڕووسی، کە بە سەرۆکایەتی سەرۆکی CFR، ئەندرێ فیڵاتۆڤ، بێت، بەشداری کۆبوونەوەکە بکات، ئەمەش گرنگییەکی زۆری ئەم گواستنەوەیە بۆ ئاڕاستەی داهاتووی شەتڕەنجی ڕووسیا دەردەخات.

ئەگەر ACF ئەندامێتی بە ڕووسیا بدات، FIDE بە ڕوونی ڕایگەیاندووە کە وڵاتەکە بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی لە ECU دەکشێتەوە. ئەم مەرجە بنەمایەکی سەرەکی لە حوکمڕانی وەرزشیدا بەهێز دەکات: فیدراسیۆنێکی نیشتمانی شەتڕەنج ناتوانێت لە یەک کاتدا سەر بە دوو دەستەی کیشوەری بێت. جگە لەوەش، FIDE بڕیاری داوە کە، بە مەرجی پەسەندکردنی ACF، ڕووسیا لە 1ی ئایارەوە بە فەرمی وەک بەشێک لە ناوچەی ئاسیا دەستنیشان دەکرێتەوە. ئەم گۆڕانکارییە تەنها ڕێکارێکی کارگێڕی نییە، بەڵکو گۆڕانکارییەکی ستراتیژی قووڵ لە هاوپەیمانێتی وەرزشی ڕووسیادا نیشان دەدات، کە لە بنکە ئەوروپییە تەقلیدییەکەی دوور دەکەوێتەوە.

لە هەنگاوێکدا کە بۆ دابینکردنی نەرمی بۆ وەرزشکارانی تاکەکەسی داڕێژراوە، FIDE بڕیاری داوە کە یاریزانانی شەتڕەنجی ڕووسیا کە دەیانەوێت بەهۆی ئەم گۆڕانکارییە ئەگەرییانەوە بچنە ناو فیدراسیۆنەکانی ترەوە، دەتوانن بەپێی داواکاری و بەبێ هیچ تێچووی گواستنەوەیەک دەستبەجێ ئەوە بکەن. بە شێوەیەکی گرنگ، FIDE ئاماژەی بەوەش کردووە کە ئەم یاریزانانە بژاردەی گەڕانەوە بۆ CFR لە ژێر هەمان مەرجدا لە کاتێکی دواتردا دەپارێزن. ئەم نەرمییە بەتایبەتی بۆ یاریزانانی دیاری ڕووسیا کە لەوانەیە لە ژێر پێکهاتەی نوێی کیشوەریدا ڕووبەڕووی ئاستەنگێکی گەورە ببنەوە لە کێبڕکێ نێودەوڵەتییەکاندا. ئەم بڕیارە هاوشێوەی سیاسەتی پێشووی FIDE لە مانگی ئازاری 2022 دایە، کە ڕێگەی بە یاریزانانی شەتڕەنجی ڕووسیا و بێلاڕووسیا دەدا بەردەوام بن لە بەشداریکردن لە پاڵەوانێتییە نێودەوڵەتییەکاندا، هەرچەندە لە ژێر باری بێلایەندا بێت.

فیدراسیۆنی شەتڕەنجی ئاسیا لە ئێستادا 54 فیدراسیۆنی نیشتمانی لەخۆدەگرێت، لەوانەش هێزە شەتڕەنجییە بەهێزەکانی وەک چین، هیندستان، و ئۆزبەکستان. گواستنەوەی ڕووسیا بۆ ناو فیدراسیۆنەکە دەتوانێت بە شێوەیەکی بەرچاو دیمەنی کێبڕکێی ناو ئاسیا بەهێز بکات، و بەشێوەیەکی پووتانسیەل دینامیکیای هێزی شەتڕەنجی جیهانی بگۆڕێت. ناوچەی ئاسیا دەتوانێت سوود لە کۆمەڵەی گەورەی یاریزانانی بەتوانای ڕووسیا و شارەزایی فراوانی شەتڕەنجیان وەربگرێت، کە ستانداردی پاڵەوانێتییەکان و ڕاهێنان لە سەرانسەری کیشوەرەکەدا بەرز دەکاتەوە.

بڕیارە گرنگەکەی FIDE لە کاتێکی زۆر چاوەڕوانکراوی ساڵنامەی شەتڕەنجیشدا دێت، پێش کێبڕکێیەکی گەورەی نازناوی جیهانی. گراندمستەری ڕووسی ئیان نێپۆمنیاچچی، کە لە ئێستادا پلەی سێیەمی جیهانیی هەیە، بڕیارە ڕووبەڕووی ڕکابەرە چینییەکەی دینگ لیرێن بێتەوە، کە پلەی دووەمی جیهانیی هەیە. زنجیرە یارییە چاوەڕوانکراوەکەیان لە ئاستانا، کازاخستان، لە 7ی نیسانەوە تا 1ی ئایار بەڕێوەدەچێت. پاڵەوانێکی نوێی جیهان تاجدار دەکرێت دوای کشانەوەی بێ پێشینەی پاڵەوانی پێنج جارەی ئێستا ماگنوس کارلسن لە نەرویج، کە ساڵی ڕابردوو بڕیاری خۆی ڕاگەیاند کە لە 2023دا بەرگری لە نازناوەکەی ناکات. ئەم پاشخانەی کێبڕکێی جیهانی بەرز، چینێکی تری ئاڵۆزی و گرنگی بە گۆڕانکاری کیشوەری ڕووسیا زیاد دەکات.

جگە لە لێکەوتە کارگێڕییە ڕاستەوخۆکان، ئەم گواستنەوەیە ڕێکخستنەوەیەکی بەرفراوانتر لە گۆڕەپانی وەرزشی جیهانیدا نیشان دەدات، کە تێیدا نەتەوەکان بە شێوەیەکی زیاتر هەوڵدەدەن خۆیان لەگەڵ ناوچەکانێکدا بگونجێنن کە بەرژەوەندی جیۆپۆلیتیکی و کولتووری هاوبەشیان هەیە. بڕیارەکەی FIDE ڕەنگە ببێتە پێشینەیەک بۆ دەستەکانی تری وەرزشی نێودەوڵەتی کە ڕووبەڕووی ئاستەنگی هاوشێوە دەبنەوە سەبارەت بە بەشداریکردنی ڕووسیا. لە کاتێکدا جیهانی شەتڕەنج چاوەڕێی دەنگی کۆتایی ACF لە ئەبووظەبی دەکات، بڕیارە نزیکەکە بێ گومان ئاڕاستەی شەتڕەنجی ڕووسیا بۆ دەیان ساڵی داهاتوو دیاری دەکات و کاریگەری لەسەر هاوسەنگی ناسکی هێز لەم وەرزشە دێرینەدا دەبێت.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری