پلیس گرینلاند ساتیریستێکی ئەڵمانی سزا دەدات بەهۆی نمایشی ئاڵای ئەمریکا

گرینلاند - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

پلیس گرینلاند سزا دەدات بۆ نمایشی ئاڵای ئەمریکا لەلایەن بەرنامەیەکی ساتیری ئەڵمانییەوە

پۆلیسی گرینلاند سزایەکی بۆ کەناڵێکی ڕاگەیاندنی گشتی ئەڵمانی دەرکردووە بەهۆی نمایشی ئاڵای ئەمریکا لەلایەن ساتیریستێکەوە لە ماوەی وێنەگرتنی بەرنامەیەکدا. ئەم ڕووداوە لە کاتێکدایە کە هەستیارییەکان بەرامبەر لێدوانەکانی سەرۆکی ئەمریکا، دۆناڵد ترەمپ، لەسەر گرینلاند زۆر بوون. سزاکە دوای ئەوە هات کە ئەندامێکی تیمی بەرنامەی تەلەفزیۆنی ساتیری (Extra 3) کە لەلایەن کەناڵی NDRی ئەڵمانییەوە پەخش دەکرێت، هەوڵی دا ئاڵای ئەمریکا لە شوێنێکی گشتی لە نووک، پایتەختی گرینلاند، هەڵبکات.

ئەم کارە لە چوارچێوەی ناکۆکییە نێودەوڵەتییەکان لەسەر چارەنووسی سیاسیی گرینلاند و لێدوانە دووبارەکانی سەرۆکی ئەمریکا دێت کە باس لە کڕین یان کۆنترۆڵکردنی ئەم دوورگەیە دەکات، کە بەشێکە لە شانشینی دانیمارک. کەناڵی NDR ڕایگەیاندووە کە ئەندامێکی تیمی بەرنامەی (Extra 3) بە فەرمی ڕایگەیاندووە کە ئاڵای ئەمریکا لە شوێنێکی گشتی هەڵدەدرێت. ماکسی شافرۆت، کۆمێدیەنی 41 ساڵانی ئەڵمانی، هەوڵی دا ئاڵای ئەمریکا لە نزیک ناوەندی کولتووری لە نووک هەڵبکات، بەڵام لەلایەن چەند کەسێکی خەڵکی ناوچەکەوە ڕووبەڕووی ناڕەزایەتی بووەوە. بەپێی وتەی ڕۆژنامەنووسێکی ئاژانسی هەواڵی فەرەنسا (AFP) لە شوێنی ڕووداوەکە، شافرۆت خۆی بە بەرپرسی ئەمریکی نیشان داوە و دواتر بە بێدەنگی و چاوی نیگەرانی خەڵکی ناوچەکە شوێنەکەی جێهێشتووە.

پۆلیس هاتنە شوێنەکە و سزایان سەپاند، وەک وتەبێژێکی کەناڵی NDR پشتڕاستی کردەوە. لێکۆڵینەوە لە ڕووداوەکە بەردەوامە. NDR ڕایگەیاندووە کە وێنەگرتنەکە ڕۆژی سێشەممە و چوارشەممەی هەفتەی ڕابردوو لە نووک ئەنجامدراوە. ئاڤاراک ئۆلسن، قایمقامی ناوچەی کۆمونیقارفیک سێرمێرسووق کە نووکیشی لەخۆگرتووە، بە توندی نیگەرانی خۆی دەربڕیوە و ڕایگەیاندووە: "هەڵکردنی ئاڵای وڵاتێکی زلهێزی سەربازی کە بۆ ماوەی چەند هەفتەیەکە هەڕەشەی بەکارهێنانی هێزی سەربازی دەکات دژی وڵاتەکەمان، لە ناوەندی کولتووری پایتەختەکەمان، گاڵتە نییە."

قایمقامی ناوچەکە وتی: "ئەمە گاڵتە نییە. زۆر زیانبەخشە." ئۆلسن ئاماژەی بەوەدا کە خەڵکی گرینلاند، بەتایبەت منداڵان، بە شێوەیەکی بەرچاو نیگەران بوون. "کاتێک تۆ ئەم ترسە بەرز دەکەیتەوە بۆ ناوەڕۆک، کلیک، یان پێکەنین، تۆ بوێر یان دروستکەر نیت،" ئۆلسن وتی. "تۆ بەرەو زیادکردنی ناڕەحەتی دانیشتوانێکی لاوازی هەیە... بۆیە، پێش ئەوەی وێنە بگریت، بوەستە. پێش ئەوەی شتێکی 'سەیر' نماییش بکەیت، بیر بکەرەوە." ئەو داوای لە بەرنامەکە کرد کە بیر لەوە بکەنەوە ئایا پرسیار یان نمایشی داهاتوویان جیهان زانا دەکات، یان تەنها دەبێتە هۆی فرمێسکی منداڵێک یان خێزانێک هەست بە ناپارێزتر بکات لە وڵاتی خۆیدا.

کەناڵی ڕاگەیاندنەکە ڕوونی کردەوە کە مەبەست لەم پارچە بەرنامەیە وەڵامێکی ڕەخنەگرانە و ساتیری بووە بۆ کردار و لێدوانە جیهانییەکانی ئەمریکا سەبارەت بە گرینلاند. "کردارە جیهانییەکانی ئەمریکا هۆکاری لێکۆڵینەوەی ڕەخنەگرانە بوو لە بەرنامە ساتیرییەکەدا. لە هیچ کاتێکدا لە کاتی وێنەگرتندا مەبەست نەبوو کە ساتیریەکە ئاراستەی خەڵکی گرینلاند بێت،" کەناڵەکە ڕایگەیاند. "تیمی نووسین داوای لێبووردن لە خەڵکی گرینلاند دەکات ئەگەر ئەم وایەمان دروست کردبێت." کەناڵەکە جەختی لەوە کردەوە کە هەستیارییەکانی پەیوەست بە شوێنی وێنەگرتنەکە بە جددی وەردەگرن. بەرنامەی (Extra 3) بۆ چەندین ساڵە لەسەر کەناڵی NDR وەک بەشێک لە بەرنامەی تەلەفزیۆنی گشتی ئەڵمانیا پەخش دەکرێت.

سەرۆکی ئەمریکا، دۆناڵد ترەمپ، بەردەوام قسەی لەسەر ئەگەری داگیرکردنی گرینلاند کردووە - جار جار وتوویەتی کە مەبەستی کڕینیەتی و جارەکانیش وتوویەتی کە هێزی سەربازی بەکاردەهێنێت بۆ کۆنترۆڵکردنی ئەم دوورگەیەی ئەڵقەی باکوور. لە کۆڕبەندی ئابووری جیهانی لە داڤۆس، ترەمپ دوای گفتوگۆ لەگەڵ ئەمینداری گشتی ناتۆ، مارک ڕوت، ڕایگەیاند کە ئێستا چوارچێوەیەک بۆ ڕێککەوتنێک لەسەر داهاتووی گرینلاند هەیە. هاوکات، ترەمپ سزا سزاکانی پێشووتری هەڕەشەلێکراوی دژی هاوپەیمانە ئەوروپییەکان، لەوانەش ئەڵمانیا، هەڵگرت دوای ئەوەی ئەوان پشتگیریی خۆیان بۆ گرینلاند و دانیمارک دەربڕی. ترەمپ پاڵنەری خۆی بۆ گرینلاند بەمە پشتڕاست کردووەتەوە کە ئەگەر نا، ڕوسیا یان چین دەتوانن هەوڵی کۆنترۆڵکردنی دوورگەکە بدەن.

ئەم ڕووداوە جارێکی دیکە گرنگی و هەستیاریی گرینلاند لە سیاسەتی نێودەوڵەتیدا دەردەخات، بەتایبەت لە چاوی ئەمریکادا. لێدوانەکانی ترەمپ سەبارەت بە گرینلاند، کە وەک گەورەترین دوورگەی جیهان و شوێنێکی ستراتیژی گرنگ دادەنرێت، بووەتە هۆی نیگەرانی و بێزاری لە ناوخۆی گرینلاند و لە دانیمارک. بەرپرسانی گرینلاند جەختیان لەسەر مافی خۆیان بۆ دیاریکردنی چارەنووسی خۆیان کردووەتەوە و ڕەتی دەکەنەوە کە وەک کاڵایەک یان موڵکێک مامەڵەیان لەگەڵدا بکرێت. هەڵکردنی ئاڵای ئەمریکا، تەنانەت لەلایەن گرووپێکی ساتیرییەوە، وەک کاردانەوەیەک بەرامبەر ئەم هەڵوێستە سەیرە دادەنرێت و لەلایەن خەڵکی ناوچەکەوە بە تووندی ڕەت کرایەوە. قایمقامی ناوچەکە بە ڕوونی ئاماژەی بەوە دا کە ئەم جۆرە کردەوانە زیان بە هەستی نەتەوەیی و سەقامگیری ناوچەکە دەگەیەنێت، بەتایبەت کە گرینلاند لە ئێستادا لە ژێر فشاری سیاسی و جیۆپۆلیتیکیدایە.

لە ڕووی sociologicalیشەوە، ئەم ڕووداوە دەری دەخات کە چۆن بابەتی سیاسی هەستیار دەتوانێت لەلایەن میدیای جیهانییەوە بە شێوەی جیاواز تەفسیر بکرێت. لە کاتێکدا کەناڵی NDR و تیمی (Extra 3) مەبەستیان بڵاوکردنەوەی پەیامێکی ڕەخنەگرانە بووە دژی سیاسەتەکانی ئەمریکا، بەڵام ئەنجامەکەی بووەتە هۆی بریندارکردنی هەستی خەڵکی گرینلاند. ئەمە هۆشدارییەکە بۆ هەموو میدیاکان کە پێویستە لە کاتی مامەڵەکردن لەگەڵ بابەتە هەستیارەکاندا، بەتایبەت کاتێک پەیوەندی بە نەتەوە و نیشتمانەوە هەیە، هەستیارییە ناوخۆییەکان لەبەرچاو بگرن. هەروەها، ئەم ڕووداوە باس لە ڕۆڵی ساتیریش دەکات لە کۆمەڵگادا. ساتیری دەتوانێت وەک ئامرازێک بۆ ڕەخنەگرتن و ورووژاندنی گفتوگۆ بەکاربهێنرێت، بەڵام کاتێک لە شوێن و کاتی هەڵەدا بەکاربهێنرێت، دەتوانێت زیانی زۆر بگەیەنێت. ساتیریستەکان پێویستە لە سنوورەکانی خۆیان تێبگەن و لە کاتی گەیاندنی پەیامەکانیاندا، کاریگەرییەکانی لەسەر کۆمەڵگا و تاکەکان لەبەرچاو بگرن.

لە کۆتاییدا، سزاکەی پۆلیسی گرینلاند و نیگەرانی بەرپرسانی ناوچەکە، نیشانەی ئەوەیە کە گرینلاند و خەڵکەکەی خوازیارن ڕێز لە سەروەری و هەستی نەتەوەییان بگیرێت. ئەم کارە دەبێتە هۆی زیاتر گرنگیدان بەم بابەتە لە میدیا نێودەوڵەتییەکان و هۆشیارکردنەوەی بەرپرسان و میدیاکاران لەسەر پێویستی مامەڵەکردن بە وریاییەوە لەگەڵ بابەتە پەیوەندیدارەکان بە گرینلاند و چارەنووسی سیاسییەوە. کەناڵی NDR داوای لێبووردنی کردووە و ئاماژەی بەوە داوە کە مەبەستیان سووکایەتیکردن بە خەڵکی گرینلاند نەبووە، بەڵکو ڕەخنەگرتن بووە لە سیاسەتەکانی ئەمریکا. بەڵام ئەمە لەلایەن هەندێکەوە بە بەهانە دادەنرێت و داوا دەکەن کە ساتیریستەکان زیاتر هەستیار بن لە کاتی کارکردنیاندا.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری