Studie: Grenzen van menselijke levensduur nog niet bereikt, maar regionale verschillen in Europa groeien

Europa - Ekhbary Nieuwsagentschap

Nieuwe Studie: Hebben We de Limiet van Levensduur Bereikt? Bevindingen Wijzen op Voortdurende Vooruitgang, Maar Met Groeiende Regionale Kloven

Decennialang hebben welvarende naties een gestage toename van de levensverwachting gezien, aangewakkerd door vooruitgang in volksgezondheid en geneeskunde. De laatste jaren zijn experts zich echter af gaan vragen wanneer deze vooruitgang zijn hoogtepunt zal bereiken. Hoewel sommige indicatoren wijzen op een vertraging van de winsten in levensverwachting in veel westerse landen, biedt een nieuwe, uitgebreide studie een genuanceerder perspectief: de grenzen van menselijke levensduur zijn nog niet bereikt, maar er tekenen zich zorgwekkende regionale trends af.

Het onderzoek, gepubliceerd in het gerenommeerde tijdschrift Nature Communications, analyseerde nauwgezet sterfte- en demografische gegevens uit 13 West-Europese landen, die 450 regio's en bijna 400 miljoen inwoners omvatten in de periode van 1992 tot 2019. Het doel was om de regionale dynamiek van de levensverwachting te begrijpen en te bepalen of er tekenen waren van een "biologische limiet van menselijke levensduur", of dat er nog ruimte was voor verdere verbetering.

Voortdurende Vooruitgang in Leidende Regio's

Een van de meest opvallende bevindingen van de studie is dat regio's die zijn geïdentificeerd als "levensduurkampioenen" nog steeds een gestage vooruitgang vertonen. Deze gebieden, waaronder bijvoorbeeld regio's in Noord-Italië, Zwitserland en enkele Spaanse provincies, evenals Parijs en de omliggende departementen in Frankrijk, blijven aanzienlijke jaarlijkse winsten boeken. Voor mannen bedraagt de gemiddelde jaarlijkse stijging van de levensverwachting ongeveer tweeënhalve maand, en voor vrouwen ongeveer anderhalve maand – tarieven die overeenkomen met eerdere decennia. In 2019 bereikte de levensverwachting in deze leidende regio's 83 jaar voor mannen en 87 jaar voor vrouwen. Dit onderstreept dat verdere verlengingen van de levensduur mogelijk blijven, wat alarmistische narratieven uitdaagt die een onoverkomelijke grens aan de menselijke levensduur suggereren.

Zorgwekkende Regionale Divergentie

In schril contrast onthult de studie een somberder beeld in regio's die "achterblijvende" levensverwachtingspercentages ervaren. In de jaren '90 en begin 2000 kenden deze gebieden – waaronder delen van Oost-Duitsland, Wallonië in België en delen van het Verenigd Koninkrijk – verrassend snelle winsten in levensverwachting, wat leidde tot een opmerkelijke convergentie in heel Europa. Rond 2005 lijkt dit "gouden tijdperk" van snelle vooruitgang echter ten einde te zijn gekomen. In de meest getroffen regio's vertraagden de winsten in levensverwachting aanzienlijk en bereikten bijna een stilstand. Opmerkelijk genoeg vielen geen Franse regio's bij vrouwen in deze categorie, maar bij mannen werden enkele departementen van de regio Hauts-de-France opgenomen.

Deze divergentie benadrukt een groeiende kloof in Europa tussen vooruitstrevende regio's die blijven vorderen en achterblijvende regio's waar de dynamiek afneemt of zelfs omkeert. Dit staat in schril contrast met het "inhalen" momentum dat in de jaren '90 werd waargenomen.

Analyse van de Vertraging: De Rol van Sterfte in de Middelbare Leeftijd

De studie onderzocht de onderliggende oorzaken van deze verschuiving. Door leeftijsspecifieke sterftecijfers te analyseren, concludeerden onderzoekers dat de regionale divergentie niet kan worden verklaard door een toename van de kindersterfte (die zeer laag blijft) of door een toename van de sterfte in de leeftijdsgroep boven de 75 (die blijft vertragen). De belangrijkste factor lijkt de sterfte rond de 65-jarige leeftijd te zijn.

In de jaren '90 kenden de sterftecijfers in deze leeftijdsgroep een snelle daling, toegeschreven aan verbeterde toegang tot cardiovasculaire behandelingen en gedragsveranderingen. Sinds de jaren 2000 is deze positieve trend echter vertraagd. In sommige regio's is het sterfterisico tussen 55 en 74 jaar de afgelopen jaren zelfs toegenomen. Dit geldt met name voor vrouwen in de Franse kustregio's aan de Middellandse Zee en voor een groot deel van Duitsland. Deze tussenliggende leeftijdsgroepen zijn cruciaal voor de dynamiek van levensverwachtingswinsten, aangezien een aanzienlijk aantal sterfgevallen daarin plaatsvindt. Daarom is stagnatie of een toename van de sterfte tussen 55 en 74 jaar voldoende om de algemene trend van de levensverwachting te verstoren.

Toekomstperspectieven

Hoewel de studie de precieze oorzaken van deze zorgwekkende trends niet aanwijst, benadrukt ze de noodzaak van verder onderzoek naar de sociaaleconomische factoren en levensstijlpatronen die bijdragen aan deze regionale verschillen. Het begrijpen van deze dynamiek is cruciaal voor de ontwikkeling van effectief volksgezondheidsbeleid gericht op het dichten van deze kloven en het waarborgen van voortdurende verbeteringen in de levensverwachting voor alle Europese bevolkingsgroepen.

Ekhbary Nieuwsagentschap