ئۆسکاری 2026: ئاهەنگێک لە نێوان نوکتەی توند و بەیاننامەی سیاسی جیهانی

کوردستان - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

ئۆسکاری 2026: ئاهەنگێک لە نێوان نوکتەی توند و بەیاننامەی سیاسی جیهانی

98ەمین خەڵاتەکانی ئەکادیمیا، کە ڕۆژی یەکشەممە، 15ی ئازاری 2026 بەڕێوەچوو، نەک تەنها بەهۆی خەڵاتەکانی بۆ باشترین بەرهەمە سینەماییەکان لەبیر دەکرێت، بەڵکو بەهۆی بارگاویبوونی سیاسی چاوەڕواننەکراو و زیندووی خۆیەوە. ئەوەی لە سەرەتادا وەک ئاهەنگێکی هونەری حەوتەم دەهاتە بەرچاو، بەبێ مشتومڕ، بە خێرایی گۆڕا بۆ سەکۆیەکى جیهانی کە تێیدا نوکتەی توند و بەیاننامەی کاریگەر تێکەڵ بوون بۆ چارەسەرکردنی بابەتە گەرمەکان وەک ململانێی چەکداری، مافەکانی مرۆڤ و جەمسەرگیری سیاسی کە سەردەمی ئێمە پێناسە دەکات.

سەرەڕای بەڵێنە سەرەتاییەکانی پێشکەشکار کۆنان ئۆبرایەن بۆ دوورخستنەوەی سیاسەت لە ئێوارەکە، بەڵام شەو بە خێرایی پێچەوانەکەی سەلماند. ئۆبرایەن، کە بە زیرەکییەکەی ناسراوە، لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانی پێشتردا ڕایگەیاندبوو کە ئامانجەکە بریتییە لە “جەژن گرتن بە سینەما و ئەو کەسە نایابانەی لە پشتیدان، بە شێوەیەکی خۆش بەبێ کەوتنە ناو توڕەیی یان سیاسەتەوە”. بەڵام، لە سەرەتای ڕێوڕەسمەکە لە شانۆی دۆڵبی، بە گاڵتەجاڕی هۆشداری دا کە “شتەکان لەوانەیە ببنە سیاسی” و نوکتەی لەسەر بوونی “ئۆسکارێکی جێگرەوە کە لەلایەن کید ڕۆکەوە لە دەیڤ و باوستەرزى نزیک پێشکەش دەکرێت” کرد. ئەم ئاماژەیە، کە پڕ بوو لە گاڵتەجاڕی، ئاماژە بوو بۆ “نمایشی نیوە کاتی هەموو ئەمریکییەکان”، کە ڕووداوێکی کۆنەپەرستانەی جێگرەوە بوو لە کاتی سوپەر بۆڵدا وەک ناڕەزایەتییەک دژی نمایشەکانی کە بە پێشکەوتووخواز دادەنران، کە لە سەرەتاوە ئامانجی ئاهەنگەکەى نیشاندا کە لە گفتوگۆ دوور نەکەوێتەوە.

نوکتەی توندی ئۆبرایەن لەوێ نەوەستا. پێشکەشکارەکە ڕاستەوخۆ هێرشی کردە سەر سەرۆکی پێشوو دۆناڵد ترامپ، ڕەخنەی لە مەیلی ناوی خۆی لەسەر دامەزراوە کلتوورییەکان نووسین گرت. بە ئاماژەدان بە شانۆی دۆڵبی، ئۆبرایەن بە گاڵتەجاڕی ناوی لێنا “شانۆی ‘ئەندامی نێرینەی بچووکى هەیە’”، ترامپی تەحەدا کرد کە “ناوی خۆی لەبەردەم شتێکی وادا دابنێت”. ئەم نوکتەیە وەک ڕەخنەیەکی ناڕاستەوخۆ لە خۆبەگەورەزانین و داگیرکردنی سیاسیی شوێنە گشتییەکان دەنگیدایەوە. دواتر، کۆمیدییەکە باسی لە نەبوونی سەرسوڕهێنەری پاڵێوراوانى بەریتانی لە بەشە سەرەکییەکانی نواندندا کرد، کە ڕووداوێکی بێ وێنە بوو لە ساڵی 2012ەوە. بە نوکتەیەکی ڕەش، ئۆبرایەن لە “وتەبێژێکی بەریتانی” خەیاڵیەوە گێڕایەوە: “بەڵێ، بەڵام لانیکەم ئێمە دەستگیرکردنى پەدۆفیلەکانمان دەکەین”، ئاماژەیەکی ڕوون بوو بۆ مشتومڕی دەوروبەری دۆسییەکانی جێفری ئیپستین و تێگەیشتن لە بێ سزا مانەوە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، کە ئامارێکی سادەی گۆڕی بۆ ڕەخنەیەکی کۆمەڵایەتی توند.

جگە لە وتارەکان، خودی فیلمە خەڵاتکراوەکان و دروستکەرانیان وەک ئامرازێکی بەهێز بۆ پەیامە سیاسییەکان خزمەتیان کرد. فیلمی “شەڕێک لەدوای شەڕێک”، لە دەرهێنانی پاوڵ تۆماس ئەندەرسۆن و براوەی شەش خەڵات، لەوانەش باشترین فیلم، گەڕانێک بوو بەدوای خەباتی گرووپێکی یاخیبوو دژی حکومەتێکی ستەمکار کە کۆچبەران دەستگیر دەکات. لە وتاری قبوڵکردنیدا، ئەندەرسۆن داوای لێبوردنی لە نەوەی منداڵەکانی کرد بۆ “ئەو گێژاوە ناوخۆییەی کە لەم جیهانەدا بەجێمان هێشتووە کە دەیاندەینە دەستیان”، کە شینگێڕییەکی نەوەیی بوو بە لێکەوتەی ڕوون بۆ قەیرانی کەشوهەوا، نایەکسانی و ناجێگیری جیهانی. لەلایەکی ترەوە، فیلمی “گوناهباران”، لە دەرهێنانی ڕایان کوگلەر، کە چوار خەڵاتی لە کۆی 16 پاڵێوراوی پێوانەیی بردەوە، قووڵبوونەوەیەکی کرد لە توندوتیژی ڕەگەزی و نادادپەروەری سیستەماتیک لە سەردەمی یاساکانی جیم کرۆدا، کە ڕەنگدانەوەیەکی بەهێزی لەسەر بەردەوامبوونی ڕەگەزپەرستی و پێویستیی بیرەوەری مێژوویی پێشکەش کرد.

ڕاگەیاندنە ڕاستەوخۆکان دژی جەنگ تەوەرێکی تری سەرەکی بوون. ئەکتەری ئیسپانی خافێر باردێم، لە کاتی پێشکەشکردنی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین فیلمی نێودەوڵەتی، بە توندی ڕایگەیاند “نەخێر بۆ جەنگ و ئازادی بۆ فەلەستین”، هەروەها پینێکى لەسەر وشەی “فەلەستین” و نیشانەیەکی “نەخێر بۆ جەنگ” لەبەر کردبوو. ئاماژەکەی یەکێک بوو لە پڕ چەپڵەترین ساتەکانی شەو، کە پەیوەندی بە کۆرسێکی دەنگەکانەوە کرد کە داوای ئاشتییان لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەکرد. هونەرمەندانی تر پینەکانیان نمایش کرد کە پەیامەکانی وەک “ICE out”یان لەسەر بوو، وەک ناڕەزایەتییەک دژی سیاسەتەکانی کۆنترۆڵی کۆچبەری لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، کە هۆشیارییەکی گشتی لەسەر کێشە کۆمەڵایەتییەکان نیشاندا.

دەرهێنەری نەرویجی یواخیم ترایەر، لە کاتی وەرگرتنی خەڵاتی ئۆسکاری “بەهای هەست” وەک باشترین فیلمی نێودەوڵەتی، ووتەیەکی لە چالاکوان و نووسەری مافە مەدەنییەکانی ئەمریکا جەیمس باڵدوینەوە هێنایەوە، کە بیری هێنایەوە “هەموو گەورەکان بەرپرسیارن لە هەموو منداڵان”، و داوای کرد: “با دەنگ نەدەین بەو سیاسەتمەدارانەی کە ئەمە بە جددی وەرناگرن”. ئەم بانگەوازە بۆ بەرپرسیارێتی سیاسی و نەوەیی لە چوارچێوەی جیهانی نادڵنیاییدا بەهێزییەوە دەنگیدایەوە. جیمی کیمێل، یەکێکی دیکە لە پێشکەشکارەکان، لە ئیدانەکردنی هێرشەکان بۆ سەر ئازادیی ڕادەربڕین دوور نەکەوتەوە. لە کاتی پێشکەشکردنی خەڵاتی باشترین بەڵگەفیلم، ڕەخنەی لە “ئەو وڵاتانە گرت کە سەرکردەکانیان پشتگیری لە ئازادیی ڕادەربڕین ناکەن”، نوکتەی لەسەر کۆریای باکوور و سی بی ئێس کرد، ئاماژەی بە تۆمەتەکانی سانسۆرکردن دژی ئەوەی دوایی کرد بۆ ڕاگرتنی پەخشێکی تایبەت بە دیپۆرتکردنەوە لە ژێر ئیدارەی ترامپدا. کیمێل ستایشی “ئازایەتی ڕاستەقینەی” بەڵگەفیلمسازانی کرد کە چیرۆکگەلێک دەگێڕنەوە کە لەوانەیە گیانیان لێ بگرێت، بە بەراوردکردنی بە بەرهەمە ڕووکەشەکان وەک بەڵگەفیلمەکەی ئەمازۆن دەربارەی مێلانیا ترامپ، کە نوکتەی لەسەر ئەوە کرد کە “توڕە دەبێت چونکە ژنەکەی پاڵێوراو نییە”.

لە کۆتاییدا، خەڵاتی ئۆسکاری باشترین بەڵگەفیلم درا بە فیلمی “کەسێک دژی پوتین”، کە کارێکی بەهێز بوو وێنەگرێکى دەگرتە خۆی کە چۆن منداڵانی قوتابخانە فێر دەکرێن بۆ پشتگیریکردنی داگیرکاریی ڕووسیا بۆ سەر ئۆکرانیا. دەرهێنەر دەیڤید بۆرێنستاین ڕوونی کردەوە کە فیلمەکە “باس لەوە دەکات کە وڵاتێک چۆن لەدەست دەچێت” لە ڕێگەی “چەندین کاری بچووکی دەستتێوەردانەوە”. دەرهێنەری هاوکار، پاڤێل تاڵانکین، شەوی بە بانگەوازێکی کاریگەر و بەپەلە کۆتایی پێهێنا: “بەناوی داهاتوومان، بەناوی هەموو منداڵانمانەوە، ئێستا هەموو ئەم جەنگانە ڕاگرن.” بۆیە، ئاهەنگی ئۆسکاری 2026، خۆی وەک ئاوێنەیەک بۆ نیگەرانییە جیهانییەکان چەسپاند، کە تێیدا هونەر بوو بە بڵندگۆیەکى حاشاهەڵنەگر بۆ هۆشیاریی کۆمەڵایەتی و داوای جیهانێکی دادپەروەرانەتر و ئاشتیخوازانەتر.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری