Hubble-telescoop in dodelijke spiraal: terugkeer in 2028 mogelijk zonder orbitale boost

Verenigde Staten - Ekhbary Nieuwsagentschap

Hubble-telescoop in dodelijke spiraal: terugkeer in 2028 mogelijk zonder orbitale boost

Een recent gepubliceerde hoogteplot van de Hubble Space Telescope (HST) illustreert levendig de versnellende snelheid van zijn orbitale verval, een ontwikkeling die het einde van dit eerbiedwaardige observatorium eerder zou kunnen betekenen dan verwacht. De analyse van astronoom Jonathan McDowell, gedeeld op het socialemediaplatform Bluesky, dient als een krachtige herinnering dat Hubble, een hoeksteen van astronomische ontdekkingen gedurende meer dan drie decennia, onverbiddelijk terugkeert naar de Aarde.

Gelanceerd in 1990 in een lage aardbaan aan boord van de Space Shuttle Discovery, heeft Hubble voortdurend adembenemende beelden en baanbrekende wetenschappelijke gegevens geleverd, die ons begrip van het heelal hebben getransformeerd. Ondanks zijn voortdurende vermogen om zijn instrumenten te richten en spectaculaire beelden vast te leggen, beschikt de telescoop niet over de benodigde voortstuwing aan boord om zijn baan actief te verhogen. Gedurende zijn operationele leven is Hubble een frequente bezoeker geweest van de onderhoudsruimte van de Space Shuttle. Talrijke bemanningen ondernamen complexe missies om de systemen te repareren en te upgraden, waarbij ze hardwarefouten aanpakten naarmate het observatorium verouderde. Echter, geen enkele vindingrijkheid van de grondcontrole of eerdere onderhoudsmissies kan de wetten van de orbitale mechanica en atmosferische weerstand voor onbepaalde tijd trotseren.

De overtuigende plot van McDowell visualiseert duidelijk de orbitale verval. De oorspronkelijke baan van Hubble bevond zich ruim boven de 600 kilometer (ongeveer 373 mijl) hoogte. Deze is nu aanzienlijk gedaald, en bevindt zich ver onder de 500 kilometer grens. De versnelde daling die de afgelopen jaren is waargenomen, wordt deels toegeschreven aan verhoogde zonneactiviteit. Deze zonneactiviteit zorgt ervoor dat de bovenste atmosfeer van de Aarde uitzet, waardoor de dichtheid en dus de weerstand die wordt ervaren door laag-orbitale satellieten zoals Hubble toeneemt. Dit fenomeen onderstreept de cruciale noodzaak van een orbitale boostmissie in de komende jaren om Hubble's baan te verhogen voordat deze te laag en te laat is om gered te worden.

De urgentie van dergelijke missies wordt benadrukt door de huidige inspanningen van NASA om het Swift-observatorium te redden. Swift, een 21 jaar oud ruimtevaartuig, heeft zijn wetenschappelijke operaties grotendeels stopgezet nadat zijn hoogte onder de 400 kilometer was gedaald. NASA werkt aan een boostmissie voor Swift, met als doel de operationele levensduur te verlengen. Deze situatie vertoont parallellen met het dilemma van Hubble. In 2022 stelde de miljardair Jared Isaacman, een missiespecialist-astronaut, naar verluidt een missie voor om Hubble's baan te verhogen, maar het concept werd uiteindelijk afgewezen. In tegenstelling tot Swift, is Hubble specifiek ontworpen voor onderhoud in de ruimte. De laatste onderhoudsmissie van de Space Shuttle (STS-125 in 2009) liet opzettelijk een koppeladapter aan de telescoop bevestigd, anticiperend op een toekomstige missie die het kon vastgrijpen en onderhouden of herpositioneren.

De uitdagingen waarmee Hubble wordt geconfronteerd, gaan verder dan zijn orbitale verval. In 2025 uitte Dr. John Grunsfeld, een voormalig astronaut en gepensioneerd adjunct-directeur van NASA's Science Mission Directorate, zijn zorgen aan The Register, en beschreef de situatie van Hubble als geconfronteerd met "de dood door duizend sneden". Hij wees erop dat het budget van Hubble al jaren relatief stabiel is gebleven. Gecorrigeerd voor inflatie, komt dit overeen met een daling van ongeveer 30% in reële financiering. "Ze proberen het gewoon beetje bij beetje af te breken", becommentarieerde Grunsfeld, wat suggereert dat een geleidelijke afname van middelen van invloed is op het onderhoud en potentiële toekomstige missies.

Wat de zaken nog ingewikkelder maakt, is dat Hubble in 2024 is overgeschakeld op een enkele gyroscoop-modus. De telescoop was oorspronkelijk uitgerust met zes gyroscopen, essentieel voor nauwkeurige positionering. Drie zijn al defect geraakt, en een vierde vertoont tekenen van slijtage. De strategie is geweest om de resterende operationele levensduur te maximaliseren van een ruimtevaartuig dat zijn oorspronkelijke ontwerpverwachtingen al ruimschoots heeft overtroffen. Echter, zonder een boost om orbitale verval en atmosferische weerstand tegen te gaan, suggereert McDowell's analyse dat Hubble al in 2028 opnieuw de aardatmosfeer kan binnenkomen. Zijn orbitale plot geeft aan dat de telescoop zich al op een traject bevindt dat consistent is met deze zorgwekkende tijdlijn.

Het potentiële verlies van de Hubble Space Telescope betekent een enorme klap voor wetenschappelijk onderzoek en ons collectieve begrip van het universum. Terwijl NASA opties blijft evalueren, wordt het venster voor beslissende actie kleiner. Een boostmissie, hoewel potentieel kostbaar, kan cruciaal zijn voor het behoud van de erfenis van dit iconische instrument voor voortdurend wetenschappelijk onderzoek.

Ekhbary Nieuwsagentschap